ब्लोक M मध्ये दोन तास: पुस्तक घेऊन वाचन उद्यानात निवांत बसा
जकार्ताच्या भटकंतीत थोडा मोकळा वेळ ठेवायचा असेल, तर प्रत्येक वेळी कॅफे शोधावा असे नाही. ब्लोक M मधील मार्था क्रिस्तिना तियाहाहू वाचन उद्यान (Taman Literasi Martha Christina Tiahahu) दोन कार्यक्रमांच्या मधल्या वेळासाठी चांगला पर्याय आहे. थोडे फिरा, वाट न अडवणारी जागा शोधा आणि बॅगेत ठेवलेल्या पण अजून न उघडलेल्या पुस्तकाची काही पाने वाचा. इथे येण्याचा हेतू सार्वजनिक जागेत प्रत्यक्ष वेळ घालवणे हा आहे; फक्त ‘वाचन उद्यान’ या पाटीचा फोटो काढून पुढे जाणे नव्हे.
ही योजना ब्लोक M स्थानकाबाहेर सुरू होते आणि त्याच स्थानकाबाहेर संपते. ब्लोक M पर्यंतचा MRT प्रवास या दोन तासांत धरलेला नाही. पुस्तक उधार घ्यायचे असेल, एखाद्या कार्यक्रमात सहभागी व्हायचे असेल किंवा आतील जागा वापरायची असेल, तर त्या सेवांचे नियम वेगळे तपासा. त्या सेवा नक्की मिळतील असे या आराखड्यात गृहीत धरलेले नाही.
आधी ठरवा: वाचायचे आहे की फक्त थोडे पाहायचे?
बसून वाचायचे असल्यास स्वतःचे पुस्तक आणणे सर्वांत सोपे. ई-पुस्तकही चालेल, पण आधीच डाउनलोड करा; शांतपणे घालवायचा वेळ इंटरनेट शोधण्यात जाऊ नये. सोबतच्या व्यक्तीला वाचनात रस नसेल, तर वेगळी जागा निवडा आणि पुन्हा भेटण्याची वेळ ठरवा. सगळ्यांनी एकाच पुस्तकात डोके घालण्याची गरज नाही.
फक्त उद्यान कसे आहे ते पाहायचे असेल, तर दोन तास पूर्ण करण्याचा आग्रह नको. छोटी फेरी आणि थोडी विश्रांती घेऊन निघता येते. उरलेला वेळ मूळ ठरवलेल्या ठिकाणासाठी ठेवा. खालील 120 मिनिटांचा आराखडा वाचनासाठी सलग निवांत वेळ देऊ इच्छिणाऱ्यांसाठी आहे.
09:00 वाजता स्थानकाबाहेर दिशा ओळखा, परतीचीही
ब्लोक M येथे पोहोचल्यावर त्या दिवशीच्या पाट्यांनुसार वाचन उद्यानाकडे जा. बसण्याची जागा शोधण्याआधी प्रवेशद्वार आणि स्थानकाकडे परतण्याची दिशा लक्षात ठेवा. फेरीचा छान वर्तुळाकार मार्ग बनवण्यासाठी दूर वळसा घालण्याची गरज नाही. स्थानकाबाहेरून उद्यानापर्यंतची 15 मिनिटे दिशा समजून घेणे आणि हळू चालणे धरून आहेत. बाळाची गाडी किंवा व्हीलचेअर सोबत असेल, अथवा लिफ्टची गरज असेल, तर उपलब्ध मार्ग प्रत्यक्ष तिथे तपासा. संपूर्ण मार्ग पायऱ्यांशिवाय असेल अशी हमी येथे नाही.
आत गेल्यावर इतर लोक जागेचा कसा वापर करतात ते आधी पाहा. जिथे लोक शांतपणे वाचत आहेत तिथे आवाज कमी ठेवा आणि येणाऱ्या-जाणाऱ्यांसाठी वाट मोकळी सोडा. शेजारची संपूर्ण आसनांची रांग बॅगांनी व्यापू नका.
आधी वाचनाची जागा जाणून घ्या, मग बसण्याचे ठिकाण निवडा
वाचन हे केवळ या उद्यानाच्या नावापुरते नाही. उद्यानातील ग्रंथालयाच्या पुस्तकसूचीत साहित्य, सामाजिक शास्त्रे आणि कला असे विषयविभाग आहेत. ग्रंथालयाच्या परिचयातही ते वाचन उद्यानाचा भाग असल्याचे म्हटले आहे. निघण्यापूर्वी सूची पाहून आवडीचा विषय शोधता येईल. मात्र पुस्तक सूचीत आहे म्हणजे त्या दिवशी ते उधार मिळेलच असे नाही; प्रवेश आणि पुस्तक उधार घेण्याच्या अटी वेगळ्या तपासा. या भेटीत स्वतःचे पुस्तक आणून खुल्या बाह्य जागेत वाचणे हाच मुख्य बेत आहे. उद्यानात आल्यावर आधी वाटा आणि बसण्याची ठिकाणे पाहा; आतील सेवांवर संपूर्ण योजना अवलंबून ठेवण्याची गरज नाही.
उद्यानातील पहिली 20 मिनिटे हे निरीक्षण आणि जागा शोधण्यासाठी ठेवा. मध्यवर्ती जागा लोकांनी एकत्र येण्यासाठी उपयोगी आहे. शांतपणे वाचायचे असल्यास कडेला कोणाची वाट न अडवता बसता येईल का ते पाहा. योग्य आसन मिळाले नाही, तर मुक्काम कमी करा; कार्यक्रमासाठी राखीव केलेली जागा वापरू नका.
यानंतरची 35 मिनिटे वाचनासाठी द्या. एखादा छोटा लेख वाचा, किंवा लहानसे उद्दिष्ट ठरवा: एक प्रकरण वाचून झाल्यावर लक्षात ठेवावेसे वाटलेले एक वाक्य स्वतःच्या वहीत लिहा. किती वाचले यापेक्षा, सतत फिरण्याच्या प्रवासात खरोखर एकदा थांबणे महत्त्वाचे. हा लेखाने सुचवलेला वेळ घालवण्याचा मार्ग आहे. उद्यानात वाचनाचे मार्गदर्शन, पुस्तके किंवा असा ठरलेला उपक्रम मिळतो असे त्यातून सुचवलेले नाही.
विश्रांतीसाठीही वेळ ठेवा
वाचनानंतर पाणी पिणे आणि सामान आवरणे यासाठी 15 मिनिटे राखा. पाणी स्वतः आणल्यास आपल्या गतीने वेळ घालवता येतो. पेय विकत घ्यायचे असल्यास तिथली किंमत आणि रांग पाहून ठरवा. एखादे विशिष्ट दुकान नक्की उघडे असेल यावर हा आराखडा अवलंबून नाही. खरेदी करता आली नाही तरी फेरी बिघडत नाही.
पुढची 15 मिनिटे खुल्या वाटांनी प्रवेशाजवळ परतत भेटीची सांगता करण्यासाठी आहेत. आधीची बसण्याची जागा का निवडली होती ते आठवा: तिथे अधिक शांतता होती, सावली होती की स्थानकाकडे परतण्याची दिशा ओळखणे सोपे होते? या छोट्या निवडी लक्षात ठेवल्या तर दुसऱ्या अनोळखी शहरात विश्रांतीची जागा शोधतानाही त्यांचा उपयोग होईल. ही 15 मिनिटे गरजेनुसार बदलता येतात; आणखी एक अनिवार्य आकर्षण यात जोडलेले नाही. फक्त थोडी विश्रांती हवी असेल, तर आधीही निघू शकता.
दोन तासांची विभागणी
| वेळ | कार्यक्रम |
|---|---|
| 09:00–09:15 | ब्लोक M स्थानकाबाहेर दिशा ओळखून उद्यानाकडे चालणे |
| 09:15–09:35 | वाटा, सावली आणि उपलब्ध आसने पाहणे |
| 09:35–09:40 | जागा निवडून सामान नीट ठेवणे; आसन नसेल तर बदल करणे |
| 09:40–10:15 | आणलेले पुस्तक वाचणे |
| 10:15–10:30 | पाणी पिणे आणि विश्रांती घेणे |
| 10:30–10:45 | परिसराचे निरीक्षण करत छोटी शेवटची फेरी |
| 10:45–11:00 | ब्लोक M स्थानकाबाहेर परतून पुढचा प्रवास तपासणे |
चालणे आणि थांबणे यासाठी दिलेल्या सर्व वेळा संपादकीय अंदाज आहेत; अधिकृत मार्गदर्शित फेरीचा कालावधी नाही. 10 मिनिटे उशीर झाला तर आधी सुरुवातीचे निरीक्षण कमी करा. 20 मिनिटे उशीर झाला तर वाचनाची आणखी 10 मिनिटे कमी करा. स्थानकावर परतण्याचा सगळा वेळ कापून पुढचा प्रवास आपोआप जुळेल असे मानू नका.
खुल्या वेळा, खर्च आणि पावसातील निर्णय
जकार्ता शहर सरकारच्या घोषणेत हे उद्यान 24 तास खुल्या असणाऱ्या पाच उद्यानांपैकी एक म्हणून दिले आहे. त्याचा अर्थ वाचनालय, दुकाने किंवा प्रत्येक आतील जागा रात्रभर सेवा देते असा नाही. या लेखात दिवसाची भेटच निवडली आहे; रात्री खुले असल्याच्या घोषणेवरून रात्री फिरण्याची शिफारस केलेली नाही. तात्पुरते निर्बंध असल्यास तिथल्या सूचनांचे पालन करा.
या योजनेत पुस्तक उधार घेणे, सशुल्क कार्यक्रम किंवा खाण्यापिण्याचे पॅकेज नाही. खर्च सरळ असा मोजता येईल: प्रत्यक्ष येण्या-जाण्याचे भाडे आणि स्वतः निवडलेला खाण्यापिण्याचा खर्च. खात्री न केलेल्या पॅकेज किंवा जेवणाच्या किमती ठरलेला खर्च म्हणून धरू नका. पूर्ण जेवण हवे असल्यास या दोन तासांबाहेर वेळ ठेवा; पाणी पिण्याची विश्रांती म्हणजे दुपारचे संपूर्ण जेवण नव्हे.
उकाडा आणि दमट हवा असेल, तर चालणे कमी करा आणि बसून विश्रांती घेण्याचा वेळ ठेवा. विजांच्या कडकडाटासह पाऊस सुरू झाला, तर बाहेरची फेरी थांबवा आणि स्थानिक सूचनांनुसार सुरक्षित आतील जागा शोधा. उद्यानातील प्रत्येक मंडप विजेपासून सुरक्षित आसरा देईल असे समजू नका. या थांब्याचे महत्त्व थोडे निवांत होण्यात आहे, हवामान काहीही असले तरी तक्त्यातील प्रत्येक गोष्ट पूर्ण करण्यात नाही.
पुढच्या ठिकाणी जाताना
मुळात ब्लोक M मधील दोन कार्यक्रम जोडत असाल, तर स्थानकावर परतण्याआधी पुढचा प्रवास तपासला की झाले. दुसऱ्या भागातील कलास्थळाला जायचे असल्यास प्रवास आणि भेटीसाठी स्वतंत्र वेळ मोजा. या दोन तासांत स्वतःचे पुस्तक वाचण्यासाठी 35 मिनिटे आणि गरजेनुसार बदलता येणारे निरीक्षण समाविष्ट आहे. उद्यानात दोन तासांचा ठरलेला मार्गदर्शित कार्यक्रम आहे असा अर्थ नाही.